Xuíces, avogados e fiscais de toda Galicia coidan que o proxecto impulsado por Educación podería ser declarado "nulo" nos tribunais por cuestións como a elección da lingua por parte dos pais ou a introdución do inglés en materias non lingüísticas
Un colectivo "plural" de preto dun cento de xuristas de Galicia alertou hoxe de que o borrador de decreto do galego no ensino presenta "indicios claros de ilegalidade", polo que podería ser declarado "nulo". Ao mesmo tempo, critican que o texto supón unha "regresión" e un "paso atrás" no referente á promoción da lingua propia.
En rolda de prensa, presentaron os argumentos xurídicos segundo os cales as bases do novo texto poderían ser recorridas, aínda que descartaron iniciar eles mesmos o proceso. En cambio, confiaron en que o Goberno autonómico sexa "receptivo" ás formulacións e que estes sirvan para "evitar o decreto das ilegalidades ".
En todo caso, explicaron que os recursos contra este documento deben dirixirse ao Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG), aínda que tamén se pode solicitar un recurso de amparo para acudir ao Tribunal Constitucional (TC), cuxa xurisprudencia, expresada a través das súas sentenzas, "contradí varios puntos" do decreto.
Os puntos que estes xuristas pon en cuestión do borrador son a elección lingüística, a regulación de materias de acordo con porcentaxes e a equiparación das linguas oficiais a unha estranxeira; ao tempo que sinalan que a liberdade de opción idiomática non lle pode aplicar a profesores nin estudantes e advirten de que este texto contravén a Carta Europea de Linguas Rexionais e Minoritarias.
PUNTOS "MÁIS CONTROVERTIDOS"
A profesora titular de Dereito Administrativo da Universidade de Santiago de Compostela (USC), Alba Nogueira, detallou pormenorizadamente os puntos "máis comprometidos" do documento presentado pola Xunta o pasado día 30 de decembro.
En primeiro lugar, aludiu a que a votación por parte dos pais da lingua na que deben ser educados os seus fillos vulnera, tal e como ten adiantado Xornal de Galicia, a configuración do dereito á educación recollida na Constitución española, tendo en conta que só atende a cuestións "morais ou relixiosas". No resto, corresponde aos poderes públicos configurar os elementos curriculares, polo que "non poden deixaro en mans dos pais ". "Non existe o dereito á ignorancia ", exemplificou, para evidenciar que os titores dos alumnos non poden elixir que materias deben ou non estudar, tendo en conta que esta elección parte de argumentos "técnicos".
Como reforzo, nun documento que enviarán aos responsables da Administración educativa galega, o colectivo de xuristas recompilou sentenzas do Tribunal Europeo dos Dereitos Humanos e do TC que serviron de base ao TSXG para negar, en 2007, "o dereito de elección dos pais da lingua na que se imparte a docencia".
No relativo ás porcentaxes, explicou que "non é unha cuestión de horarios nin de equilibrio, senón de obxectivos", baseados en lograr a "plena competencia" dos alumnos nas dúas linguas. A este respecto, apuntou que Cataluña e Euskadi utilizan criterios de "desequilibrio" horario que favorecen ás linguas autóctonas co fin de "corrixir desigualdades históricas", segundo o expresado polo TC.
Ademais, Alba Nogueira advertiu de que o reparto das horas lectivas en tres terzos entre galego, castelán e inglés pode derivar nunha "invasión de competencias estatais", tendo en conta que a Lei Orgánica de Educación (LOE) establece que as comunidades cunha lingua oficial distinta do castelán poden dispor de, como máximo, un 55 por cento para regular os contidos. Neste punto, a suma das porcentaxes de inglés e galego, un 66 por cento, excede a cota marcada pola normativa estatal.
Tamén a equiparación dunha lingua estranxeira coas dous cooficiais en Galicia, segundo sinalou, invade competencias estatais, xa que engadiría á necesidade de avaliar os contidos das materias impartidas en tal idioma, o dominio da citada lingua. Ademais, o TC esixe garantir aos alumnos "o dereito de recibir a educación nunha lingua que poidan comprender" para "non desvirtuar os obxectivos" do sistema educativo.
LIBERDADE DE ELECCIÓN
Noutro punto, a profesora de Dereito Administrativo da USC lembrou que o Estatuto de Autonomía de Galicia e a Lei de Normalización Lingüística (LNL)--de rango superior ao decreto-- establecen o galego como lingua de uso xeral na Administración de Galicia. Por iso, considerou "sorprendente" que o novo decreto faculte aos docentes para impor as súas "preferencias individuais" sobre as programacións educativas, xa que a liberdade lingüística exclúe aos funcionarios no exercicio das súas competencias.
Finalmente, alertou dunha vulneración ""da Carta Europea de Linguas Minoritarias que podería darse en Educación Infantil, xa que se imparten a docencia segundo a lingua materna da maioría dos alumnos. Tamén apuntou que o cumprimento da normativa europea está suxeita a unha avaliación trianual e que Galicia logrou por primeira vez un informe "suave" despois da aprobación do decreto 124/2007 para o galego no ensino.